Yazı Detayı
19 Ağustos 2021 - Perşembe 12:54 Bu yazı 392 kez okundu
 
Ünal Işıker Yazdı :FINDIK FİYATLARI VE ÜRETİMDEKİ ÇELİŞKİLER
Ünal IŞIKER
 
 

       Fındık alım fiyatları geçen hafta açıklandı. Giresun kalite fındık için 27 TL, Levant kalite fındık için 26.5 TL. Doğal olarak üreticiler bu fiyatı yetersiz buldu. Beklenti kg başına en az 30 TL olmasıydı.

             Giresun kalite fındık tadı ve içerdiği yağ  oranı ile yeryüzünün en üstün özellikli fındığıdır. Giresun ili ile Trabzon’un Beşikdüzü, Vakfıkebir, Çarşıbaşı ve Akçaabat ilçelerinde yetişen fındıktır. Türkiye’de üretilen ortalama 650 bin ton civarında fındığın yaklaşık 80-100 bin tonu Giresun kalite fındık.

Levant kalite ise bu bölgeler dışında ki il ve  ilçelerde yetişen fındıktır. Örneğin Levant Ordu, Levant Samsun gibi. Batı Karadeniz illerimizde üretilen fındıkta levant kalitedir.

            Ülkemizde fındık üretimine izin verilen il ve ilçeler, 1983 yılında çıkarılan “Fındık Üretiminin Planlanması ve Dikim Alanlarının Belirlenmesi” hakkındaki  2844 sayılı kanuna dayanılarak çıkarılan Bakanlar Kurulu Kararları ile belirlenmiştir.

Buna göre Fındık Üretimine  izin verilen araziler; Devletçe belirlenen il ve ilçelerde  1 ve 2.sınıf araziler ile yüzde 6 meyillin altındaki 3.sınıf araziler dışında kalan arazilerdir.

 Ancak şurası bir gerçek ki, bu kısıtlamaya karşın, Samsun ve Batı Karadeniz illerinde 1 ve 2.sınıf arazilerle yüzde 6 meyillin altında bulunan 3.sınıf arazilerde  giderek fındık dikimleri artmaktadır.. Fındığın saklama süresinin  uzunluğu ve satışının garantili olması bunda etkilidir. Bu durum fındık  üretiminde,  dekara verim  ve  dolayısıyla gelir bakımından da önemli farklılıklar yaratmaktadır..

             Fındık üretimi için devletçe belirlenen araziler  yüzde 6’ dan fazla meyilli,  sulama imkanı olmayan nispeten zayıf toprak yapısına sahip arazilerdir. Bu arazilerde verim dekara 70 ile 100 kg arasındadır. Bu arazilerde emek yoğun olarak üretim yapıldığından üretim giderleri fazladır.  Fındığın bu arazilerde mutlaka elle toplanması gerekiyor. Dekara masraflar 1500-2000 lira civarında. Açıklanan fiyata göre dekara gelir 1800-2600 TL civarında oluyor. Dekara net gelir ise 300-800 TL  civarında.

            Devletçe fındık üretimi için belirlenen arazilerin dışında kalan örneğin Çarşamba Ovasında bir dekardan 300-400 kg hatta bazı bahçelerde 500 kg fındık alınabiliyor. Bu alanlarda sıraya dikim hızla yaygınlaşıyor. Traktör  kullanmanın ve gerektiğinde sulama yapılmasının verdiği avantajla,  toplamada da file sistemi kullanıldığı için üretim masrafları daha az oluyor. Bu arazilerde masraflar düştükten sonra dekara net gelir 7.000-10.000 lira arasında değişiyor.

            İşte bu nedenle fındık üretiminde gelir düzeyi bakımından çok çelişkili  bir durum ortaya çıkıyor.

Taban arazilerde sulama ile sebze, mısır ve soya gibi ürünler yetiştiren çiftçi umduğunu bulamadığı için fındığa yönelmiş durumda. Bu arazilerde önceki yıllarda ovadan fındığın kaldırılması için alternatif ürün projesi uygulanmış, fındığını söken çiftçiye gerekli destek verilmeye çalışılmış ama başarılı olunamamıştır. Aksine Ovada fındık alanları daha da artmıştır.

Fındık üretilen alanlardaki verim farklılığından dolayı  ortaya çıkan çelikliyi bir derece  gidermek için,  üretimine izin verilen arazilerdeki çiftçiler için alan bazlı destek politikası 2009  yılından itibaren  uygulamaya kondu. 2015 yılından beri hala dekara 170 TL olarak uygulanan  bu destek  bugün çok yetersiz kalmaktadır. Bu desteğin en az 500 liraya çıkarılmalıdır. Bir sonraki yıl ödenen bu desteğin gecikmeden aynı yıl ödenmesi de üzerinde durulması gereken bir konudur.

Şurası bir gerçek. Ülkemizde fındık ile ilgili sorunlar ülke tarımında yaşanan sorunlardan ayrı düşünülemez. Tarımda ki sorunların başında da,  hangi ürünü ne kadar alanda ne miktarda üretmemiz gerektiği konusunda bir üretim planımızın olmaması gelmektedir.

 

 

 

 

 

 

           

 

 

 
Etiketler: Ünal, Işıker, Yazdı, :FINDIK, FİYATLARI, VE, ÜRETİMDEKİ, , ÇELİŞKİLER,
Yorumlar
Haber Yazılımı